Νικόλας Ανδρικόπουλος

Νικόλας Ανδρικόπουλος

Ανακαλύπτοντας τα μυστικά και τα μυστήρια του κόσμου των παιδιών

της Μαίρης Κρητικού

Έχουμε τη μεγάλη χαρά να φιλοξενούμε το Νικόλα Ανδρικόπουλο, αγαπημένο δημιουργό συγγραφέα-εικαστικό στο χώρο του παιδικού βιβλίου. Η πέννα του και στις δυο περιπτώσεις, κείμενο-εικονογράφηση, αφήνει ανεξίτηλη την σφραγίδα της. Η ιστορικός τέχνης Ίρις Κρητικού έγραψε, μεταξύ άλλων,  για το έργο του, κατά την διάρκεια της ατομικής του έκθεσης «Παραμύθια και Αλήθειες…» στο πολυχώρο «Μελίνα Μερκούρη» στην Αθήνα.

Εισχωρώντας με εξαιρετική διαύγεια στο σκληρό κουκούτσι κάθε ιστορίας, προχωρά με θαυμαστή σχεδιαστική ευχέρεια σε μια προσωπική αναπαράσταση του κόσμου, όπου το υπαρκτό συνομιλεί με το φανταστικό.

Περιδιαβαίνοντας τον κόσμο του Ανδρικόπουλου, όπου συχνά η γλώσσα συνεπικουρεί τη ζωγραφική, δεν μπορώ παρά να σταθώ στην εξαιρετικά ισχυρή επιθυμία του να μιλήσει και για το δικό μας κόσμο, για τον κόσμο όπου, όπως συμβαίνει ενίοτε και στα παραμύθια, δεν επιφυλάσσεται πάντοτε μια «παραμυθένια» ζωή στους ήρωες.

Ας τον γνωρίσουμε λοιπόν λίγο περισσότερο με την παρακάτω συνέντευξη:

Σπουδάσατε την γραφιστική τέχνη στο Κέντρο Τεχνολογικών Εφαρμογών (Κ.Τ.Ε.). Πόσο απέχει ή πόσο κοντά είναι η εικονογράφηση?

Αρκετά μακριά. Όμως οι γνώσεις της γραφιστικής του τότε (1972-1978) έδινε αρκετά έως πολλά εφόδια για την εικονογράφηση. Είχαμε 12-18 ώρες την εβδομάδα ελεύθερο σχέδιο και ζωντανό μοντέλο. Τεχνικές απεικόνισης όπως χαρακτική, ματιέρες, κολάζ κ.λπ. Αλλά και marketing. Αυτό το τελευταίο μας έμαθε κανόνες προβολής στην αγορά.

Διαβάζετε το κείμενο που καλείστε να εικονογραφήσετε. Πως καταλήγετε στις εικόνες που δημιουργείτε;

Κάνω μια γρήγορη ανάγνωση στο κείμενο, αφήνοντας το  συναίσθημα ευάλωτο. Μετά επεξεργάζομαι νοητικά και νοηματικά, μία μία τις σελίδες, κάνοντας πια το συναίσθημα διαχειρίσιμο και μετουσιωμένο σε εικόνα.

Έχει τύχει να ζωγραφίσετε μια εικόνα και να μην μείνετε ικανοποιημένος?

Όσο η εικόνα είναι στα χέρια μου, όχι. Όταν όμως αποστασιοποιηθώ χρονικά απ’ αυτήν, έχει τύχει να πω, ότι αυτό έπρεπε να το κάνω διαφορετικά. Ίσως καλύτερα.

Μέσα από τις ιστορίες σας «αγγίζετε» δύσκολα θέματα για τα παιδιά, όπως η διαφορετικότητα, ο θάνατος…. Πιστεύετε ότι οι ιστορίες/τα παραμύθια  βοηθάνε τα παιδιά να τα κατανοήσουν καλύτερα?

Νομίζω πως ναι. Και με τη βοήθεια του μεγαλύτερου που συνεπεξεργάζεται με το παιδί το βιβλίο, εικόνα και κείμενο, σχεδόν σίγουρα.

Υπάρχουν περιπτώσεις που η εικονογράφηση «βοηθάει» το κείμενο ή το αντίθετο?

Βεβαίως. Όμως μπορεί και να το αδικεί.

Στις συναντήσεις σας με τους μαθητές τους βάζετε να παρατηρούν τις εικόνες. Αλήθεια,  τα παιδιά είναι καλοί παρατηρητές?

Καλύτεροι απ’ όσο φαντάζεστε. Καλύτεροι κι από τους ενηλίκους.

Πως είναι το γραφείο ή ο χώρος που δουλεύει ένας/μια εικονογράφος. Θέλετε να μας περιγράψετε το δικό σας?

Με ένα πολύ μεγάλο πάγκο εργασίας, ο οποίος έχει επάνω όλα τα χρήσιμα υλικά. Δηλαδή τέμπερες, ακουαρέλες, χρωματιστά μολύβια, βαζάκια με νερό, δύο αερογράφους, υπολογιστή, ραδιόφωνο, και τηλέφωνα. Υπάρχουν δύο συρταριέρες με πολλά συρτάρια που έχουν μέσα εργαλεία της δουλειάς και υλικά.  Μια μεγάλη βιβλιοθήκη με πολλά βιβλία τέχνης και παιδικά. Επειδή όμως το εργαστήρι βρίσκεται μέσα στο σπίτι, υπάρχουν άλλες δύο βιβλιοθήκες διασκορπισμένες μέσα σ’ αυτό. Μία μεγάλη ντουλάπα με χαρτιά και όλα τα έργα μου και ένα καβαλέτο ζωγραφικής μ’ ένα  τετράγωνο μεγάλο ξύλο, προετοιμασμένο έτοιμο να ζωγραφιστεί.  Και διάφορα έργα κρεμασμένα στους τοίχους.

Πόσο σας κεντρίζει η ιδέα να εικονογραφήσετε ένα κλασικό παραμύθι που έχει εικονογραφηθεί πολλές φορές. Τι καινούριο θα προσθέτατε?

Μέχρι στιγμής δεν το έχω επιθυμήσει άρα δεν το έχω σκεφτεί. Εάν το επιθυμήσω ή μου προταθεί θα σας πω.

Έχετε τιμηθεί με πολλά βραβεία τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό. Τι σημαίνει ένα βραβείο για εσάς?

Μια επιβεβαίωση του έργου μου και ένα κίνητρο για μη έκπτωση προσπάθειας και ποιότητας.

Είστε αισιόδοξος για το μέλλον του βιβλίου και ιδιαίτερα του παιδικού βιβλίου στην Ελλάδα του 2017?

Για το παιδικό, ναι μάλλον είμαι αισιόδοξος. Γιατί έχει ανέβει πολύ το επίπεδο εικονογράφησης και αρκετά των κειμένων. Σ’ ότι αφορά τα e-books ακόμα δεν μπορούν να ανταγωνιστούν.

Η εικονογράφηση στην Ελλάδα κινείτε σε ικανοποιητικά επίπεδα σε σχέση με τη διεθνή εικονογράφηση?

Για πολλοστή φορά, λέω ότι είναι άδικο και ασύμμετρο να συγκρίνουμε δύο τέτοια μεγέθη. Από τη μια ένας πληθυσμός έντεκα εκατομμυρίων, που είναι η Ελλάδα και από την άλλη επτά δισεκατομμυρίων που είναι ο παγκόσμιος πληθυσμός. Θα ήταν δίκαιο να συγκρίνουμε την εικονογράφηση της Ελλάδας με μιας άλλης χώρας. Τότε θα μπορούσαμε να έχουμε μια απάντηση. Γενικώς όμως όπως είπα και στην προηγούμενη ερώτηση, το επίπεδο εικονογράφησης στη χώρα μας έχει ανέβει.

Θέλετε να στείλετε ένα χαιρετισμό στους αναγνώστες της εφημερίδας  «Τρίγωνο», η οποία εκδίδεται στη Νυρεμβέργη?

Ναι. Να κρατάνε στη ψυχή τους την Ελληνικότητά τους, που σημαίνει, είμαι πολίτης του κόσμου κι ο πολιτισμός μου είναι -συναλλάσσομαι και συνδιαλέγομαι με όλους, αποδεχόμενος τη διαφορετικότητα- που μόνο κέρδος μπορεί να μου φέρει.

Ευχαριστούμε πολύ τον Νικόλα Ανδρικόπουλο και του ευχόμαστε να συνεχίζει να «κολυμπά στα χρώματα και να κάνει συννεφένιες σκέψεις», όπως ο ίδιος αναφέρει σε παλαιότερο σημείωμά του.