Η ΕΡΗΜΙΑ ΜΕΣΑ ΣΤΙΣ ΚΑΡΔΙΕΣ

georgakakisΤου Πολυεύκτου Παν. Γεωργακάκη
Πρωτοπρεσβυτέρου Του Οικουμενικού Πατριαρχείου
Καθηγητής Ιερέας Της Ιεράς Μητροπόλεως Γερμανίας.

Αγαπητοί μου, η Σαχάρα μέσα στις πόλεις. Κάτι ασύγκριτα χειρότερο. Η Σαχάρα μέσα στις καρδιές. Οι Καρδιές έχουν γίνει Σαχάρα, ζουν στη Σαχάρα. Δεν ζουν απλώς στην ερημιά. Ζουν μέσα τους την ερημιά. Δεν είναι υπερβολή.

Πόσοι άνθρωποι, πάρα πολλοί, ζουν μόνοι και έρημοι μέσα στις πολυθόρυβες πόλεις, ανάμεσα σε πλήθη ανθρώπων. Αισθάνονται μόνοι ανάμεσα στους συναδέλφους τους, πλάι στις παρέες τους, κοντά στους συγγενείς τους, στους πιο οικείους τους. Η ερημιά απλώνεται τρομερή μέσα στη ψυχή τους. Τοπικά ζουν στην πόλη. Τροπικά ζουν στην ερημιά. Και αυτό είναι το τραγικό.

Και είναι επόμενο. Ο άνθρωπος αισθάνεται την ανάγκη να αγαπήσει και να αγαπηθεί. Να κατανοήσει τον άλλο, αλλά και να κατανοηθεί. Θέλει να συνάψει αληθινές, ειλικρινείς σχέσεις με τους άλλους. Οι τυπικές, οι άψυχες και πικρές σχέσεις, οι βιομηχανοποιημένες αναστροφές δεν αγγίζουν την ψυχή του. Αντιθέτως την κουράζουν, την καταπονούν, την παγώνουν μέσα στην ψυχρότητα τους.

Και αυτές τις ειλικρινείς σχέσεις σήμερα δεν τις βρίσκει. Συναντάει συχνά την υποκρισία, την προσποίηση ή την εκμετάλλευση. Πληθωρικές χωρίς κανένα ουσιαστικό αντίκρισμα. Λείπει από τις τυποποιημένες αυτές σχέσεις η ζεστασιά της αγάπης της αληθινής, που εμπνέει ο Χριστός. Και αντί να αντιμετωπίσει την κατάσταση αυτή αγωνιστικά, να βάζει δηλαδή αγάπη εκεί που δεν υπάρχει αγάπη, για να βρει αγάπη, καταφεύγει σε μία λύση αρνητική.

Μπροστά στην αδιαφορία και την εκμετάλλευση ο σύγχρονος άνθρωπος παίρνει μία στάση άμυνας. Θεωρεί το περιβάλλον του, το ευρύτερο ή το στενότερο, εχθρικό. Και θέλει να προστατευθεί. Και για να προστατευθεί αμπαρώνεται, υψώνει τείχη, για να καλυφθεί πίσω από αυτά. Και στο τέλος, χωρίς και ο ίδιος να το καταλαβαίνει και όσο τα τείχη υψώνονται τον απομονώνουν από τους άλλους. Τον κλείνουν σε μία τρομερή φυλακή. Χτίζει δηλαδή ο ίδιος τη φυλακή του. Αποκαλύπτει ξαφνικά την τραγική μόνωση του.

Τι άλλο μπορούσα να κάνω, διερωτάται συχνά. Αισθάνεται όχι απλώς αγανάκτηση για τους σημερινούς ανθρώπους, αλλά ένα αίσθημα αηδίας πλημμυρίζει την ψυχή μου. Όλοι σε πλησιάζουν με υστεροβουλία. Κοιτάνε να σε εξαπατήσουν, να σε κοροϊδέψουν, να σε εκμεταλλευθούν. Σου χαμογελούν και διαπιστώνεις, πως πίσω από το υποκριτικό αυτό χαμόγελο κρύβονται άλλοι, ύποπτοι σκοποί. Σου απλώνουν φιλικά το χέρι και αντιλαμβάνεσαι, πως το χέρι αυτό έχει νύχια αρπακτικού. Το βλέμμα ύστερα το καλοσυνάτο δεν είναι παρά προσποίηση, είναι το βλέμμα της αλεπούς, που θέλει να μαγνητίσει το θύμα της.

Όλα αυτά μπορεί να είναι σωστά. Ο αληθινός όμως χριστιανός, ο αγωνιστής δεν μένει σε αυτά. Δεν σταματάει στις απλές διαπιστώσεις, όσο αληθινές και να είναι. Δεν βρίσκει λύση στη φυγή και την απομόνωση. Οτιδήποτε και αν είναι ο άλλος, δεν παύει να είναι αδελφός του, αδελφός του Χριστού, παιδί του Θεού. Για αυτόν τον αμαρτωλόν και ακόμη και για τον πιο αμαρτωλό θυσιάστηκε ο Θεός, που έγινε άνθρωπος για τον άνθρωπο.

Θα απομονωθείς, λοιπόν, από τους ανθρώπους. Μα για αυτούς τους ανθρώπους έχεις ευθύνη. Είσαι καλεσμένος να είσαι φως, που θα δείξεις το δρόμο, το αλάτι, που θα νοστιμίσει τη ζωή τους. Ζύμη, που θα βοηθήσει να ανέβει ολόκληρο το κοινωνικό φύραμα. Και βοηθώντας τους  άλλους πρώτα από όλα βοηθείς τον ίδιο τον εαυτό σου. Έστω και αν ο άλλος δεν είναι επιδεκτικός όμως, όταν εσύ κάνεις το χρέος σου, στα πρόσωπα των αδελφών σου βρίσκεις  τον εαυτό σου. Διαφορετικά με τη μόνωση και την φυγή καταδικάζεις πρώτα τον εαυτό σου σε μια αφύσικη ζωή.

Η μόνωση και η απομόνωση δεν είναι ποτέ λύση. Ο Θεός που δημιούργησε τον άνθρωπο και ξέρει όσο κανένας την ψυχήν του ανθρώπου, το είπε καθαρά : “Ου καλόν είναι τον άνθρωπον μόνον”. Μια τέτοια κατάσταση εγκυμονεί τρομερούς κινδύνους, όχι μόνο πνευματικούς, αλλά και ψυχολογικούς. Ο μονωτισμός καταδικάζει τον άνθρωπον σε μία πνευματική ακαρπία και ένα ηθικό μαρασμό. Η ψυχή του ανθρώπου δεν βρίσκει την ισορροπία της παρά μονάχα στην προσφορά. Είναι φτιαγμένη όχι μόνον να δέχεται, αλλά και να προσφέρει. Όταν περιορίζεται στον εαυτόν της, φτωχαίνει, ατροφεί, υποφέρει. Μια ζωή που δεν έχει κάποιον να αγαπήσει και να αγαπηθεί δεν έχει κανένα νόημα, είναι μια ερημιά, είναι μια πνευματική Σαχάρα.

Και αυτή η Σαχάρα δεν θανθίσει και δεν θα υλοχαρήσει, παρά μονάχα κάτω από τη ζωογόνο δροσιά της αγάπης. Την αγάπη που θέλει να μαράνει ο λίβας της αμαρτίας και ζωογονεί μόνον η πνοή του Πνεύματος του Θεού.